GARAŞSYZ, BAKY BITARAP TÜRKMENISTAN BEDEW BATLY AT-MYRADYŇ MEKANY
Türkmen alymlary toprak örtüginde metan zyňyndylaryny zyýansyzlandyrýan täze bioserişde işläp düzdüler
25.08.2026

Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň Halkara ylmy-tehnologiýa parkynyň hünärmenleri metan zyňyndylaryny gönüden-göni toprak örtüginde netijeli zyýansyzlandyrýan täze nesil bioserişdesini döretdiler. Bu ylmy taslama Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň habarçy agzasy, himiýa ylymlarynyň doktory Durdymyrat Gadamowyň we biotehnologiýa barlaghanasynyň müdiri Altyn Rahmanowanyň ýolbaşçylygynda amala aşyryldy.

Täze işlenip düzülişiň tapawutly aýratynlyklary:

  • Ýerli bakteriýa ştammlary: Bioserişdäniň binýadynda sebitiň howa şertlerine uýgunlaşan metanoksidleýji bakteriýalar durýar. Olaryň düzümindäki metanmonooksigenaza fermenti metany kömürturşy gazyna we suwa öwürýär.
  • Ykdysady taýdan bähbitli: Önümçilikde ýerli çig malyň ulanylyşy daşary ýurtlardan getiriliýän analoglary bilen deňeşdirilende bioserişdäniň өzüne düşýän öndüriliş bahasyny ep-esli arzanlatmaga mümkinçilik berýär.
  • Ekologik taýdan howpsuz: Oýlap табыlan serişde senagat ýüküniň ýokary ýerlerinde metany netijeli neýtralizlemek bilen bir hatarda adamlar, haýwanlar we daşky gurşaw üçin doly howpsuzdyr.

Bu ylmy üstünlik Türkmenistanyň durnukly ösüş we ekologiýa strategiýasyny amala aşyrmakda möhüm ädim boldy. Ýurt Ählumumy metan borçnamasyna goşulmak bilen, energetika pudagynda ekologik gözegçiligiň öňdebaryjy standartlaryny işjeň ornaşdyrmagyny dowam etdirýär.